Wędzidła
Wędzidło dla konia: typy boków, gryzaków i materiałów
W pysku konia wędzidło spoczywa na bezzębnej części między siekaczami a zębami trzonowymi, a sygnały od jeźdźca przez wodze są przekazywane jako nacisk na język, kąciki pyska, dziąsła lub żuchwę. Anatomia poszczególnych koni i preferencje konkretnego osobnika sprawiają, że dobór wędzidła ma trzy parametry, typ boków (kółka, oliwki, munsztuki, hackamore), konstrukcję gryzaka (prosty, pojedynczo lub podwójnie łamany, językowy) oraz materiał (stal, miedź, sweet iron, kauczuk).
Typy boków wędzidła
Boki wędzidła determinują jak nacisk z wodzy przekłada się na pysk konia. Najczęstsze typy to oliwki (uniwersalne, do siodeł skokowych i ujeżdżeniowych), kółka D (stabilizujące wędzidło w pysku, częste w skokach), pelham (z dodatkowym ramieniem dla większej siły, w skokach), kimberwick (krótkie ramiona, dla początkujących koni), cyganki, wielokrążki, tandemy (zaawansowane bocki ze zwiększoną kontrolą), munsztuki (do wyższych klas ujeżdżeniowych w połączeniu z trenslą).
Konstrukcja gryzaka
Gryzak (część leżąca w pysku) ma kilka konstrukcji: proste (jednoczęściowy gryzak bez przegubów, równomierny nacisk), pojedynczo łamane (jeden przegub w środku, najpopularniejsze), podwójnie łamane (dwa przeguby z elementem łączącym, bardziej miękkie), językowe (z miejscem odciążającym na język), z wąsami (z bocznym wsparciem ograniczającym przeskakiwanie wędzidła). Wybór konstrukcji zależy od czułości konia, stopnia ujeżdżenia i preferencji jeźdźca.
Materiały gryzaka
Najczęstsze materiały to stal nierdzewna (standard, trwałość i higieniczność), słodki metal (z domieszką miedzi, wywołuje produkcję śliny i stymuluje przyjmowanie wędzidła), miedź (podobny efekt jak słodki metal, w czystej formie), guma (miękkie wędzidła do koni czułych lub szkółkowych), materiały syntetyczne (Trust Inno Sense i podobne, łączące miękkość z trwałością).
Dobór rozmiaru
Rozmiar wędzidła to długość gryzaka mierzona od jednego pierścienia do drugiego, podawana w milimetrach lub calach. Dla większości koni dorosłych odpowiedni jest rozmiar 125-145 mm, dla kuców 95-115 mm. Wędzidło właściwie dopasowane wystaje 3-5 mm po obu stronach pyska, gdy jest swobodnie założone. Za szerokie wędzidło przesuwa się w pysku, za wąskie uciska kąciki ust.
Powiązane kategorie
Pełen wybór wędzideł podzielony na typy bocków, konstrukcję gryzaka i materiały znajdziesz w podkategoriach. Akcesoria do wędzideł i ogłowi w kategorii ogłowia i akcesoria, w tym paski do pelhamu i łańcuszki.
Najczęstsze pytania o wędzidła
Jak dobrać rozmiar wędzidła do konia?
Rozmiar wędzidła to długość gryzaka mierzona od jednego pierścienia do drugiego, podawana w milimetrach lub calach. Dla większości koni dorosłych odpowiedni jest rozmiar 125-145 mm, dla kuców 95-115 mm. Wędzidło właściwie dopasowane wystaje 3-5 mm po obu stronach pyska, gdy jest swobodnie założone. Za szerokie wędzidło przesuwa się w pysku, za wąskie uciska kąciki ust.
Czym różni się gryzak pojedynczo łamany od podwójnie łamanego?
Gryzak pojedynczo łamany ma jeden przegub w środku, co przy ściągnięciu wodzy tworzy kąt i naciska na podniebienie (efekt zwany dziadkiem do orzechów). Gryzak podwójnie łamany ma dwa przeguby z elementem łączącym pośrodku, dzięki czemu nacisk rozkłada się bardziej równomiernie i jest delikatniejszy dla podniebienia. Konie z czułym podniebieniem zwykle lepiej akceptują podwójnie łamane.
Co to jest słodki metal w wędzidłach?
Słodki metal (sweet iron) to stop stali z domieszką miedzi i innych metali, który pod wpływem śliny lekko utlenia się, dając słodkawy, metaliczny smak. Konie reagują na ten smak intensywniejszym żuciem i produkcją śliny, co rozluźnia mięśnie żuchwy i pomaga koniowi przyjąć wędzidło. Słodki metal szczególnie dobrze działa u koni opornych na przyjmowanie wędzidła lub trzymających pysk zamknięty.